Последние новости

ԻԼՀԱՄ ԱԼԻԵՎԻ ԱՌԱՋԻՆ ՀԱՆՑԱԳՈՐԾՈՒԹՅՈՒՆԸ

Տասնհինգ տարի է անցել այն սարսափելի օրից, երբ Եվրոպայում տարածվեց լուրը Բուդապեշտում կատարված հրեշավոր հանցագործության մասին։ Ադրբեջանցի սպա Ռամիլ Սաֆարովը 2004 թվականի 18-ի լույս 19-ի գիշերը ներթափանցեց Գուրգեն Մարգարյանի սենյակ և քնած հայ սպային 16 հարված հասցրեց կացնով, գործնականում զատելով գլուխը մարմնից։ Այնուհետ Սաֆարովը փորձեց ներխուժել երկրորդ հայ սպայի՝ Հայկ Մուկուչյանի սենյակ, որպեսզի նրան էլ սպանի։ Բոլոր երեքն էլ անգլերեն լեզվի դասընթացների մասնակիցներ էին՝ ՆԱՏՕ-ի «Գործընկերություն հանուն խաղաղության» ծրագրի շրջանակներում։

Ոճրագործությունից անմիջապես հետո Սաֆարովին Ադրբեջանում հռչակեցին հերոս և հօգուտ նրա սկսվեց զանգվածային քարոզարշավ։ Նպատակը մեկն էր. մեղադրել հայ սպաներին սպանությունը սադրելու մեջ, արդարացնել ու դուրս քաշել հանցագործին հունգարական արդարադատության ձեռքից, վերադարձնել նրան Ադրբեջան և ազատել պատժից։ Դատավարության ընթացքում, սակայն, հայ մասնակիցներին հասցեագրված մեղադրանքներից ոչ մեկը չհաստատվեց, Բաքվին չհաջողվեց հասնել Սաֆարովի արագ արտահանձնմանը, իսկ ապրիլի 13-ին Բուդապեշտի Մայրաքաղաքային դատարանը դատապարտեց նրան ցմահ բանտարկության՝ առանց առաջին 30 տարիներին ներման մասին խնդրագիր ներկայացնելու իրավունքի։ 2012 թվականի օգոստոսի 31-ին հունգարական կառավարության և ադրբեջանական իշխանությունների միջև կնքված հանցավոր գործարքի արդյունքում մարդասպանը վերադարձվեց Բաքու, վայրկենապես ներում ստացավ և արժանացավ ամեն տեսակի պատիվների. նրան բնակարան նվիրեցին, բարձրացրեցին զինվորական աստիճանը և աշխատավարձ վճարեցին խիստ ռեժիմի հուգարական բանտում անցկացրած 8 տարիների համար։

Այնուհետ հայկական կողմը դիմեց Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարան, պահանջելով վերադարձնել Սաֆարովին Հունգարիա կամ որևէ երրորդ երկիր՝ պատիժը կրելու համար։ 2016 թվականին ՄԻԵԴ-ը տվյալ գործով պատասխանող կողմ ճանաչեց Ադրբեջանին ու Հունգարիային, և ներկայումս սպասվում է դատավճռի կայացումը։ Ավելի վաղ, 2014 թվականի մայիսին, ԵԽԽՎ  Հանձնաժողովը դատապարտեց Սաֆարովի դեպքում դատապարտյալների արտահանձնման մասին Եվրոպական կոնվենցիայի 12-րդ հոդվածի կիրառումը, իսկ նույն թվականի նոյեմբերին Վեհաժողովի Մշտական կոմիտեն ընդունեց բանաձև, որով դատապարտեց Ադրբեջանին՝ մարդասպանի վաղաժամկետ ազատումն արդարացնելու նպատակով Կոնվենցիան օգտագործելու համար, ընդգծելով, որ դա «միջազգային հարաբերություններում օրենքի գերակայության և բարեխճության սկզբունքների խախտում» էր։

Սա՝ ինչ վերաբերում է հարցի իրավական կողմին։ Սակայն տվյալ դեպքում ոչ պակաս կարևոր է դրա քաղաքական բաղադրիչը, այդ թվում՝ այն իրավիճակը հասկանալու համար, որ ձևավորվեց տարածաշրջանում  բուդապեշտյան ոճրագործությունից հետո։ Ավելի ճիշտ՝ Իլհամ Ալիևի իշխանության գալուց հետո։

ԱլիԵՎ կրտսերը Ադրբեջանի նախագահ ընտրվեց 2003 թվականի հոկտեմբերի 31-ին։ Ընդամենը երեքուկես ամիս անց Ռամիլ Սաֆարովը սպանեց Գուրգեն Մարգարյանին։ Ինչպես տվյալ գործի, այնպես էլ տարածաշրջանային իրադարձությունների հետագա ընթացքը բազմաթիվ և առավել քան համոզիչ պատասխաններ տվեց ոճրագործության պատվիրատուի և կազմակերպչի մասին հարցերին։ Ոչ մի կասկած չկա, որ բուդապեշտյան ոճրագործությունը դարձավ Իլհամ Ալիևի առաջին արյունոտ ուղերձը, որն այդ կերպ հայտարարեց նախագահի պաշտոնում սեփական մտադրությունների և ծրագրերի մասին։ Դրանով իսկ Ալիևը ազդարարեց հայատյացությունն ու հայերի նկատմամբ ցեղասպան գործողությունները իր երկրի պետական քաղաքականության աստիճանի բարձրացնելու մասին։ Դրա յուրօրինակ ապոթեոզը դարձավ  Ռամիլ Սաֆարովի հունգարացի փաստաբանի աննախադեպ հայտարարությունը, որը 2016 թվականի ապրիլին դատարանի դահլիճում իր ամփոփիչ ճառում բարձրաձայնեց. «Հայի սպանությունը հանցագործություն չի համարվում Ադրբեջանում»։ Այդ բանաձևը բազմիցս համոզիչ հաստատում գտավ Իլհամ Ալիևի կառավարման 15 տարիների ողջ ընթացքում, այդ թվում նաև՝ 2016 թվականի Ապրիլյան պատերազմի։ Եվ եթե 2012 թվականին Բաքվի բռնակալը ձեռնպահ մնաց մարդասպան Սաֆարովի հետ անձնական հանդիպումից, ապա չորս տարի անց ցուցադրաբար պետական պարգև հանձնեց զինծառայող Էլնուր Ֆերզալիևին, որը կտրել էր հայկական զինվոր Քյարամ Սլոյանի գլուխը, իսկ այնուհետ նկարահանվել սարսափելի «ավարով» ու տարածել այդ տեսանյութերը սոցցանցերում։

Այսօր Բաքվում ջանքեր չեն խնայում, որպեսզի հասնեն 2014 թվականին անօրինականորեն Արցախի տարածք ներթափանցած և այնտեղ ահաբեկչական գործողություններ իրականացրած քարվաճառյան դիվերսանտների ազատմանն ու վերադարձին Ադրբեջան։ Փախստականների ընտանիքի 17-ամյա զավակի, ինչպես նաև հայկական բանակի մայորի սպանության համար նրանցից մեկը Ստեփանակերտի դատարանի կողմից դատապարտվել է ցմահ բանտարկության։ Անցած տարիների ողջ ընթացքում նախագահ Ալիևը ապարդյուն փորձում է երկու ահաբեկիչներին վերադարձնել Ադրբեջան, որտեղ նրանք, անկասկած, նույնպես ներման կարժանանան, կխրախուսվեն ամեն տեսակի պատիվներով ու կհայտարարվեն ազգային հերոսներ։ Միայն թե Բաքվում հաշվի չեն առնում, որ այս անգամ գործ ունեն ոչ թե Հունգարիայի ծախված վարչապետի, այլ Արցախի Հանրապետության իշխանությունների հետ։

Բուդապեշտյան ոճրագործությունը, որն իսկական խայտառակություն դարձավ ադրբեջանական բանակի և պետության համար, ինչպեսև Սաֆարովի հանձնումը Բաքվին, խստիվ դատապարտվել են միջազգային կազմակերպությունների և համաշխարհային առաջատար տերությունների կողմից։ Սակայն այդօրինակ նվաստացման սովոր Իլհամ Ալիևը ոչ միայն մտադիր չէ հրաժարվել իր հանցավոր քաղաքականությունից, այլև 2015 թվականի օգոստոսին, հերթական անգամ խոստանալով ամեն գնով ազատել դիվերսանտներին, հայտարարեց, որ Սաֆարովի դեպքում ամեն ինչ ճիշտ է արել և իրեն չի հետաքրքրում որևէ մեկի կարծիքն այդ հարցի վերաբերյալ։

Այսօր Ռամիլ Սաֆարովը հանգիստ ապրում է Բաքվում, շարունակում համարվել ազգային հերոս և ստանալ ծառայողական աստիճանի բարձրացումներ։ Իսկ ադրբեջանական քարոզչությունը ոչ մի առիթ բաց չի թողնում այդ մասին հայերին հիշեցնելու համար, ժամանակ առ ժամանակ ինչ-որ լուրեր ու անհեթեթություններ տարածելով «հերոսի» մասին, որն ընդունակ է միայն քնած մարդու գիշերային վախկոտ սպանության։ Այս խորապատկերին համանախագահները կոչ են անում երկու երկրների բնակչությանը պատրաստվել խաղաղության, իսկ Բաքվում կազմակերպում են ինչ-որ հերթապահ միջոցառումներ, որոնց միակ նպատակը հայերին հասցեագրված մեղադրանքներն են այն ամենում, ինչ արել է Ադրբեջանը։ Համաձայնեք, այս նողկալի խրախճանքը դժվար է անվանել որևէ այլ կերպ, քան քաղաքական ցինիզմի բարձրագույն դրսևորում։ Ինչպես նաև միջնորդների կողմից Իլհամ Ալիևին տրվող ինդուլգենցիա՝ հետագա արյունոտ հանցագործությունների համար։

Основная тема:
Теги:

    ПОСЛЕДНИЕ ОТ АВТОРА

    • ФИШКА ЛАВРОВА: 5 РАЙОНОВ 10 ЛЕТ НАЗАД - И СЕГОДНЯ
      2022-12-03 10:42
      2329

      Недавно мы писали о профессиональной некомпетентности, проявленной представителями Госдепа, в настоящее время плотно занимающимися регионом Южного Кавказа и Карабахским конфликтом. В частности, речь шла о Карен Донфрид и Филипе Рикере, выказавших поразительное незнание региональных реалий на слушаниях в Комитете Сената. Но если в отношении этих двоих и можно снисходительно сделать скидку на неопытность и фактор ротации сопредседателя Минской группы (в случае Рикера), то с Сергеем Лавровым ситуация, естественно, совершенно иная.

    • ОТЦЫ И СОЛДАТЫ
      2022-12-01 10:50
      2178

      7 сентября российский военный журналист Юрий Котенок опубликовал видео, буквально потрясшее армянский сегмент соцсетей. Кадры запечатлели солдата, который пытался в одиночку остановить подразделение ВС Азербайджана в ныне оккупированном районе Арцаха - Воротане (Кубатлу). Доброволец, а может резервист с винтовкой и гранатой, как отмечает военкор, несмотря на абсолютное численное превосходство противника, пытался остановить азербайджанскую колонну и погиб, хотя ему предлагали сдаться, обещая оставить в живых.

    • ЭТО АРМЕНИЯ – И ТОЧКА, А МИР НАСТУПИТ ТОЛЬКО С НАШЕЙ ПОБЕДОЙ
      2022-11-26 10:11
      2512

      Они родились с разницей в три дня и 15 лет: Леониду Азгалдяну 22 ноября нынешнего года исполнилось бы 80, а Монте Мелконяну (Аво) 25 ноября – 65 лет. Самые любимые и почитаемые народом герои Первой Карабахской войны, воины чести и справедливости, достойные сыны нации, ставшие легендой еще при жизни. Личности с сильнейшей харизмой, безусловные лидеры и талантливые полководцы. Люди, без которых немыслима история национально-освободительного движения армянского народа, сотворившие армию и победу, ставшие примером мужества и патриотизма на многие поколения вперед.

    • «БОРЬБА С КОРРУПЦИЕЙ» КАК ПРИКРЫТИЕ: ТОРОСЯН И АВАНЕСЯН ПО-ПРЕЖНЕМУ НЕПРИКАСАЕМЫ
      2022-11-25 10:05
      2799

      В последние месяцы власти развернули вроде бы бурную деятельность против коррупции. Постоянно появляются сообщения о намерении конфисковать незаконное имущества того или иного бывшего чиновника, разоблачении коррупционных схем или отдельных случаев в том или ином ведомстве, задержании сотрудников госучреждений, возвращении в бюджет миллионов и миллиардов драмов и пр. Сотрудникам структур, занятых этой важной работой, постоянно повышают зарплаты и выплачивают премии, дабы, мол, обеспечить их неподкупность.






    ПОСЛЕДНЕЕ ПО ТЕМЕ

    • Արթուր ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ. «ՆԱ ՌԱԶՄԱԿԱՆ ՀԱՆՑԱԳՈՐԾ Է»
      2020-11-27 21:53
      903

      «Նիկոլը վարչապետ է այնպես, աչք շեղելու համար, իսկ իրականում նա ռազմական հանցագործ է, որպիսին դարձավ հենց այն պահից, երբ իր ստորագրությունը դրեց նոյեմբերի 10-ի այսպես կոչված եռակողմ հայտարարության տակ։ Համապատասխանաբար, նա դատական պատասխանատվության է ենթակա ոչ միայն ներքին օրենսդրության, այլև Հաագայի դատարանի կանոնագրքի խախտման համար։ Եթե դիտարկենք մեր օրենսդրության տեսանկյունից, ապա խոսքն առնվազն հայրենիքի դավաճանության մասին է, ՀՀ Քր.օր.-ի 299-րդ հոդվածի»,- հայտարարում է մեր մշտական զրուցակիցը՝ փաստաբան, միջազգային իրավունքի փորձագետ Արթուր Գրիգորյանը։

    • ՍԱՐԸ ՄՈՒԿ ԿԾՆԻ
      2019-08-27 17:34
      1477

      Ամուլսարյան քրոնիկներ Իսկ ձեզ տարօրինակ չի՞ թվում, որ իր վարչապետության հենց սկզբից «ցեխը թաթախելով» լեռնարդյունաբերությունը և հրապարակավ հրաժարում հայտարարելով ընդերքի հետագա թալանից, շեշտելով վերամշակման արդյունաբերության հաշվին զարգանալու անհրաժեշտությունը, Նիկոլ Փաշինյանն այսօր անձամբ շրջում է տնետուն և փորձում համոզել Ջերմուկի բնակիչներին Ամուլսարի ոսկու հանքի շահագործման անհրաժեշտության մեջ։ Թե՞ ձեզ, հարգելի ընթերցող, ինչպեսև ըստ էության ինձ, արդեն ոչ մի բան տարօրինակ չի թվում «ժողովրդական վարչապետի» հակասական խոսքերի և արարքների մեջ։ Հարկավ…

    • Անհետացել են հարյուրավոր նկարներ
      2019-04-06 11:12
      706

      ՀՀ գլխավոր դատախազության պետական շահերի պաշտպանության վարչությունում իրականացվող ուսումնասիրությունների արդյունքներով պարզվել է, որ ՀՀ կառավարության 24.11.2016թ. թիվ 1204-Ն որոշման 5-րդ կետի հիման վրա ՀՀ մշակույթի նախարարության «Ցուցահանդեսային կենտրոն» ՊՈԱԿ-ը միացման ձևով վերակազմակերպվել է՝ միանալով «Հայաստանի ազգային պատկերասրահ» ՊՈԱԿ-ին: Նույն որոշման 11-րդ կետի 1-ին ենթակետով ՀՀ մշակույթի նախարարին հանձնարարվել է ապահովել նշված ՊՈԱԿ-ներին հանձնված գույքի հանձնման-ընդունման աշխատանքների կատարումը, ինչպես նաև հաստատել գույքի կազմը, արժեքը, միացման պայմանագրերը և փոխանցման ակտերը, հաղորդում է ՀՀ գլխավոր դատախազության մամուլի ծառայությունը: