Последние новости

ՆՈՐ ՊԱՐՏՔԵՐԻ ԱԿՆԿԱԼԻՔՈ՞Վ

Օրերս ՀՀ կառավարության արտահերթ նիստում հաստատվեց գալիք տարվա բյուջեի նախագիծը։ Իհարկե, այս՝ նախագծային փուլում դեռևս վաղ է գնահատել երկրի 2020 թվականի գլխավոր ֆինանսական փաստաթղթի բովանդակությունը։ Բայց այդուհանդերձ դրա որոշ բնութագրիչներ արդեն հիմա ուշադրություն են գրավում և հարցեր ծնում։ Իսկ կոնկրետ՝ ծախսերի, եկամուտների, պակասուրդի վերաբերյալ…

Եվ այսպես, համաձայն նախագծի, հաջորդ տարի բյուջեի եկամուտները կկազմեն 1,69 տրիլիոն դրամ, ծախսերը՝ 1,88 տրիլիոն, իսկ բյուջեի պակասուրդը՝ 183 միլիարդ։ Նշենք, որ ընթացիկ տարում եկամուտները ծրագրված են 1,49 տրիլիոնի մակարդակով, ծախսերը՝ 1,64 տրիլիոնի, իսկ պակասուրդը՝ 151,6 միլիարդի։ Լավ, ենթադրվում է, թե բյուջեի եկամտային մասը եկող տարի ավելանալու է, բայց մի տեսակ թախծալի է նրանից, որ ծախսերի աճն այնքան էլ էլ համարժեք չի լինելու եկամուտների աճին։ Այսինքն եկամուտներն աճելու են 200 միլիարդով, իսկ ծախսերը՝ 240 միլիարդով։ Եվ առավելևս տհաճ է, որ աճելու է նաև բյուջեի պակասուրդը. 31 միլիարդով։

Ասենք, հայկական բյուջեն ավանդաբար ավելի շատ ծախսում է, քան ստանում։ Այնպես որ այդ առումով փաստաթուղթը ոչ մի նորույթ չի պարունակում։ Թեև էնտուզիազմը, որով գործող իշխանությունը ձեռնմուխ եղավ հինը կոտրելուն, կարող էր վերաբերել նաև ֆինանսական ծրագրման հարցին և բյուջեի պակասուրդի կրճատման ճանապարհով գնալու ձգտմանը, այլ ոչ թե հակառակը՝ ավելացման։

Այստեղ ուշադրություն դարձնենք ևս մեկ գործոնի վրա. բյուջեի դեֆիցիտը, որպես կանոն, և դարձյալ ավանդաբար, ծածկվում է հիմնականում վարկային միջոցների հաշվին։ Իսկ դա նշանակում է, որ 2020 թվականի բյուջեն այն տեսքով կատարելու համար, ինչպես որ հաստատվել է դրա նախագիծը, կառավարությունը ստիպված կլինի խրվել նոր պարտքերի մեջ։ Հաշվի առնելով այս հանգամանքը, չեն զարմացնում վերջին ժամանակներս հաճախակի դարձած խոսակցություններն այն մասին, որ Հայաստանի կառավարությունը մտադիր է նոր վարկ վերցնել 250 միլիոն դոլարի չափով։ Այս տեղեկատվությունն առայժմ պաշտոնապես հաստատված չէ, բայց ակնհայտ է, որ բյուջեն սպասարկելու համար, ընդ որում՝ ոչ միայն 2020 թվականի, այլև ընթացիկ տարվա, անհրաժեշտ են վարկային միջոցներ։ Մանավանդ եթե հաշվի առնենք այս տարի կառավարության ձեռնարկած բազմաթիվ հանրահայտ քայլերը (աշխատավարձերի բարձրացում, հարկային առավելություններ, այլ սոցիալական ծրագրեր), որոնք պահանջում են կայուն ֆինանսավորում։ Այնպես որ հաջորդ տարի երկրի պարտքային բեռի էական աճից խուսափել հաստատ չի հաջողվի, դա ակնհայտ է։

Առանձնակի ուշադրության է արժանի նաև 2020 թվականի բյուջեի նախագծի եկամտային մասը։ Ավելի ճիշտ՝ ընթացիկ տարվա համեմատ դրա աճը 200 միլիարդով։ Այնքան էլ հասկանալի չէ, թե ինչի հաշվին է ծրագրվում այդպիսի աճ ապահովել։ Ասել, թե հայկական տնտեսությունն ինտենսիվ զարգացում է ապրում, կարող են թերևս միայն կառավարության անդամներն ու նրանց ղեկավարը, որոնք պարբերաբար «ուրախացնում են» ժողովրդին տնտեսական ակտիվության ցուցանիշի աճով, ընդ որում հաշվի չառնելով, որ տնտեսության իրական զարգացումը պարզապես չի կարող չուղեկցվել, ասենք, էլեկտրաէներգիայի սպառման աճով։ Իսկ այդ ոլորտում (էլեկտրաէներգիայի սպառման) մշտապես անկում է գրանցվում։ Համապատասխանաբար, տնտեսության իրական մասնահատվածի զարգացման մասին ցանկացած խոսակցությունները սովորական արձակագրություն են, որոնց օգնությամբ թաքցնում են իրական վիճակը։

Իհարկե, դեպի գանձարան միջոցների հոսքի առումով կառավարությունը կարող է ապավինել հարկային վարչարարության մեխանիզմներին, ստվերի դեմ պայքարին։ Բայց այդ ռեսուրսը սահմանափակ է և չափազանց անկայուն, որպեսզի դրա հետ կապվի լրացուցիչ 200 միլիարդի հոսքը գանձարան։

Ասենք, հարկային ոլորտի աշխատողներն այնուամենայնիվ կարող են կանխատեսել, որ 2020 թվականին հարկային մուտքերն էականորեն կաճեն։ Արդեն գործնականում պարզ է, որ Հայաստանում գազի սակագներն առաջիկայում բարձրանալու են։ Հարցականի տակ է միայն, թե կոնկրետ երբ դա տեղի կունենա և որքանով կբարձրանա գինը։ Ահա ուրեմն, գազի սակագնի աճն անխուսափելիորեն կառաջացնի գազի իրացումից ստացվող հարկային մուտքերի աճ՝ առանց ծավալներն ավելացնելու։ Հետևաբար, գազի սակագնի բարձրացումը բյուջեի եկամտային մասի աճ ապահովելու այսօր առավել կանխատեսելի փոքրիշատե կայուն աղբյուրներից մեկն է։

Основная тема:
Теги:

    ПОСЛЕДНИЕ ОТ АВТОРА

    • ПОКА МОЖНО НАДЕЯТЬСЯ
      2021-12-30 10:19
      4132

      Конец декабря традиционно считается периодом подведения итогов уходящего года и формулирования надежд на будущее. Если детально подытожить текущий год для Армении, то, признаем, надеждам места почти не останется. Ни одно событие, произошедшее в стране и вокруг нее в 2021-м, реального позитива в будущем не сулит. Безопасность, внешняя политика, внутренняя политика, экономика, социальная сфера, система управления и общественные настроения -  везде регресс и стресс, везде потери и шоки, везде хаос и депрессия.

    • ЧАСТЬ АРКАНА
      2021-12-28 10:13
      3840

      "Зачем тебе жужжать, если ты не пчела?" В огромном букете негативных итогов 2021-го, пожалуй, заслуживает отдельного упоминания колоссальный и опасный рост государственного долга страны. За 11 месяцев текущего года он вырос почти на 1,2 млрд долларов. Если 31 декабря прошлого года объем госдолга страны составлял 7 млрд 968 млн долларов, то по положению на 30 ноября текущего года этот показатель достиг 9 млрд 156 млн долларов.

    • НА КОНУ ДЕСЯТКИ МИЛЛИАРДОВ
      2021-12-24 12:51
      2204

      Министерство здравоохранения Армении отреагировало на решение Конституционного суда о признании требования к сотрудникам проводить тесты на коронавирус за собственный счет неконституционным, передает АРКА. Суд, напомним, счел, что требование, установленное приказом главы Министерства здравоохранения от 20 августа 2021 года, выходит за рамки ее полномочий.

    • ОДКБ ТРАНСФОРМИРУЕТСЯ В ДК?
      2021-12-22 10:11
      1937

      "Мы обеспокоены напряженной обстановкой на армяно-азербайджанской границе и внимательно ее отслеживаем. Полагаем, что пограничные разногласия нужно решать только политико-дипломатическими средствами и поддерживаем содержащиеся в трехстороннем заявлении от 26 ноября с.г. договоренности предпринимать шаги по повышению уровня стабильности и безопасности на азербайджано-армянской границе и вести дело к созданию Комиссии по делимитации государственной границы между Азербайджаном и Арменией с последующей ее демаркацией при содействии Российской Федерации по запросу сторон.






    ПОСЛЕДНЕЕ ПО ТЕМЕ

    • ԱՄԵՐԻԱԲԱՆԿ. 62.5%-ՈՎ ԱՎԵԼԻ ՀԱՐԿ` ՆԱԽՈՐԴ ՏԱՐՎԱ ՀԱՄԱԴՐԵԼԻ ԺԱՄԱՆԱԿԱՀԱՏՎԱԾԻ ՀԱՄԵՄԱՏ
      2021-10-22 17:08
      1350

      2021 թվականի երրորդ եռամսյակի տվյալներով Ամերիաբանկը Հայաստանի ամենախոշոր հարկատու բանկն է:

    • «ԴԱՍԱԼԻՔՆԵՐԻ ԿԱՌԱՎԱՐՈՒԹՅՈՒՆԸ» ՀԱՄԱՆԵՐՈՒՄ Է ՇՆՈՐՀՈՒՄ ԴԱՍԱԼԻՔՆԵՐԻՆ
      2021-04-09 08:24
      4192

      Փաշինյանը Պուտինի հետ խոսում է հուշաթղթիկով։ Հանդիպում է մոսկովյան իրավաբանների հետ, որոնք տալիս են նախապես պատրաստած հարցեր: Այսինքն ավելի ու ավելի ցած է գլորվում։ Բայց այդ ամենը վկայում է նաև այն մասին, որ ընտրությունների նախաշեմին Փաշինյանի հետ լրջորեն աշխատում են։ Գուցե պիարիստները, իսկ գուցեև ինչ-որ խորհրդականներ։ Եվ նրանք Նիկոլին ասել են՝ բանդ բուրդ է, եղբայր, եթե շարունակես նախկին պահվածքդ. հիստերիայի մեջ ընկնես, փռես ասֆալտին, ծեփես պատերին։ Հիմա, Նիկոլ, պիտի շարժվես միայն մեր ցուցումներով։

    • ՈՐՏԵՂ Է ԹԱՂՎԱԾ ՀԱՂԹԱԿԱՆ ԶԵԿՈՒՅՑՆԵՐԻ ՇԱՆ ԳԼՈՒԽԸ
      2021-04-06 21:29
      4200

      Հայաստանում գնաճը դուրս է պրծել նախանշված միջանցքից Ազգային տնտեսությունն անցած տարվա ընթացքում կորցրել է 7,5% և 2020 թվականի 2-րդ եռամսյակից առ այսօր գտնվում է տեխնիկական ռեցեսիայի մեջ։ Ընթացիկ տարվա 2 ամիսների արդյունքներով՝ Հայաստանի տնտեսությունը նախորդ տարվա նույն ժամանակահատվածի համեմատ անկում է ապրել 6,7%-ով։

    • ԳՈՐԾԱՐԱՐՆԵՐԸ ՀԱՆԿԱՐԾ ՊԵՏՔԱԿԱՆ ԴԱՐՁԱՆ
      2020-11-27 09:44
      434

      Նախկինում կոչ էր անում սնանկացնել, այսօր հպարտություն է հայտնում Նիկոլ Փաշինյանը մտադիր է հանդիպումների շարք անցկացնել Հայաստանի գործարար շրջանակների ներկայացուցիչների հետ՝ տնտեսական ակտիվության վերականգնման և ներդրումային միջավայրի հարցերը քննարկելու համար: Այդ մասին շաբաթվա սկզբին մեզ հայտնեց երկրի կառավարության մամլո ծառայությունը։