Последние новости

ՎԻԼՍՈՆԻ ԻՐԱՎԱՐԱՐ ՎՃԻՌԸ ՍՊԱՍՈՒՄ Է ԻՐ ԺԱՄԻՆ

Եկող տարի բոլորում է 100 տարին այն օրից, ինչ ստորագրվեց Սևրի պայմանագիրը։ Մեր Ավետյաց երկրի խորհրդանիշ-պայմանագիրը։ Սևրի պայմանագրի հոգևոր հոր հուշարձանը, այն մարդու պատկերը, որը հայերի համար ցանկանում էր պատմական արդարության վերականգնում, ԱՄՆ 28-րդ նախագահ Թոմաս Վուդրո Վիլսոնի արձանն արդեն պատրաստ է Ռուսաստանի վաստակավոր շինարար և բարեգործ Վարդգես Արծրունու պատվերով և սպասում է իր ժամին, որպեսզի գրանցում ստանա Երևանում։

Այդ մասին «ԳԱ»-ն վերջերս գրել է։ Ինչպեսև «Վուդրո Վիլսոնի Հայաստանը. XX դարի չիրականացած երազանք» վավերագրական ֆիլմի մասին, որը ստեղծվել է «Միջազգային հեռուստատեսություն» ընկերության կողմից։ Ե՛վ ֆիլմը, և՛ Երևանում Վիլսոնի պատվին հուշարձան տեղադրելու հարցը սոցցանցերում ակտիվ քննարկումներ են առաջացրել։ Կարծիքը գործնականում միաձայն է. հուշարձանը պե՛տք է լինի, և անպայման՝ հայկական մայրաքաղաքի հենց կենտրոնում։

«Խորին երախտագիտություն այս ծրագրի ստեղծողներին և մասնակիցներին, շնորհակա՛լ ենք ձեզ», «Դա պատմությունն է, շնորհակալությո՛ւն բոլորին, ովքեր գիտեն ճշմարտությունն ու չեն լռում», «Շնորհակալությո՛ւն պատմական փաստերի համար։ Չհամաձայնել պատմության հետ, նշանակում է՝ տգետ լինել, և է՛լ ավելի վատ՝ դառնալ անմարդկայնության շարունակող»։ Այսպիսին է «Վուդրո Վիլսոնի Հայաստանը. XX դարի չիրականացած երազանք» վավերագրական ֆիլմին հանդիսատեսի արձագանքի կվինտէսենցիան, ոչ միայն մեր՝ հայերիս արձագանքի, որոնց սրտերում ղողանջում է արդարության ծարավի անլռելի զանգակատունը։ Այն տենչի, որը մեզանից մի քանի սերունդ առաջ ապրած հայերի մեջ ծնվել ու շարունակում է հույս ու հավատ մնալ։ Հույս ու հավատ, որոնց իրական սահմանները, ինչպեսև դրանց հասնելու ուղին գծել է Վուդրո Վիլսոնը։ Բոլորի համար խաղաղության և արդարության ձգտող քաղաքական գործչին և հումանիստին երախտիքի տուրք մատուցող ֆիլմը նույնպիսի արձագանքի արժանացավ նաև բազմաթիվ ոչ հայ հանդիսատեսների կողմից։

Եթե այդ արձագանքները դիտարկենք որպես սոցհարցում՝ Երևանում Վիլսոնի արձան տեղադրելու, թե չտեղադրելու միակ հարցով,պատասխանը միանշանակ կլինի՝ տեղադրե՛լ

Ավելին, եթե առանձին տրցակի մեջ հավաքենք քննարկման ադրբեջանցի մասնակիցների կարծիքները (իսկ նրանք ոչ թե պարզապես ակտիվ են, այլ ավանդաբար ագրեսիվ), կստացվի, որ անպայմա՛ն պետք է տեղադրել և հնարավորինս արագ։

«Հենց մի գլուխ հիշում եք առասպելական ցեղասպանությունը։ Հիմա հրամայելու հերթը Ուսապարկյանինն է։ Ժամանակը ցույց կտա։ Իսկ Սարգսյանի ու Քոչարյանի ականջի թայը մենք հաստատ կկտրենք ու կստիպենք անցնել մեր նախագահի ոտների արանքով, ինչպես մի ժամանակ Անդրանիկն անցավ իմ նախապապ Սուլթան-բեկի ոտների արանքով, ու նա սխալ վարվեց, որ չսպանեց սրիկային, այլ միայն ականջը կտրեց։ Մի՛ մոռացեք այդ մասին, դաշնակներ»։ Ավա՜ղ։ Ներեցեք, որ տնավարի եմ արտահայտվում՝ մեծն Զորավար Ադրանիկի ականջները տեղում էին գերեզման մտնելիսԲայց չշեղվենք թեմայից։ Պարզապես, եթե խոսենք այս անգամ արդեն այլոց արձագանքի կվինտեսենցիայից, ապա «մեր սվինները միշտ ուրա՛խ են ձեզ հանդիպել», «հրթիռների երկու հարված Մեծամորին, և ավելի իրական ծրագիր կիրագործվի». այսպիսին է ընդդիմախոսների դիրքորոշումը։ Ոչ միայն հայերի, այլև Վուդրո Վիլսոնի աշխարհայացքի և հայեցակարգի նկատմամբ։ Վիլսոնի և նրանց ճանապարհներն ակնհայտորեն տարբեր են։

Իսկ մեր՝ նույն ճանապարհով ընթացողների շարքերում ԱՄՆ 28-րդ նախագահի մասին պատմող ֆիլմն արտակարգ ոգևորություն առաջացրեց։ «Մենք՝ հայերս, պահպանում ենք Վուդրո Վիլսոնի բարի հիշատակը, և մենք՝ հայերս, պարտավոր ենք, թեկուզ կյանքի գնով, վերադարձնե՛լ մեր պատմական հայրենիքը», «Հայաստանի նոր կառավարությունը պետք է վերակենդանացնի՛ Սևրի պայմանագիրը», «Վիլսոնի իրավարար վճիռը սպասում է իր ժամի՛ն»։ Ինչ-որ մեկն ընդհանրապես առաջարկում է փոխել Ալավերդի քաղաքի թյուրքական արմատ ունեցող անունը, այն վերանվանելով Վիլսոն։ Եվ այդ ամենը՝ 20-րոպեանոց ֆիլմի դիտումից հետո։ Դե ինչ, դեռ կասկածողներ կա՞ն հուշարձանի տեղադրման հարցում։

«Լավ ֆիլմ է, չափազանց ուսանելի բազմաթիվ ճչանների համար, որոնք հեռու են իսկական պատմությունից։ Իսկ Վարդգես Արծրունու առաջարկը հայ ժողովրդի հարգանքի արժանի տուրքն է Վուդրո Վիլսոնի անձին, և կարծում եմ, որ այդ հուշարձանը վաղուց պիտի տեղադրված լիներ Երևանի կենտրոնում ինչ-որ տեղ, որպեսզի յուրաքանչյուր հայ և աճող սերունդն իմանային այդ պանծալի մարդու մասին, որը պատմական արդարության էր ձգտում ոչ միայն հայերի, այլև բոլոր այն ազգերի համար, որոնք ճնշվել են թուրքերի կողմից իրենց սեփական տարածքներում»,- իր ծավալուն մեկնաբանության մեջ գրել է Գագիկ Մարությանը։

Մարիտե Սարգսյանն ավելի հեռուն է գնացել. «Ծրագրի համար խորին շնորհակալություն հեղինակներին և մասնակիցներին։ Հայերն, իհարկե, գիտեն այդ պատմությունը, բայց լավ է, երբ այդ մասին խոսում են պատմության անկախ գիտակները ռուսալեզու լսարանի համար։ ՇՆՈՐՀԱԿԱԼՈՒԹՅՈ՛ՒՆ։ Կարծում եմ, հուշարձանը պետք է տեղադրվի ՀՀ Արտգործնախարարության շենքի առջև, որը հենց Երևանի կենտրոնում է»։

Ի դեպ,Վուդրո Վիլսոնի հուշարձանի տեղի մասին այդ տեսակետը շատերն են հնչեցնում։ Քիչ բան է մնում. մայրաքաղաքի քաղաքապետարանի թույլտվությունը համապատասխան տեղը հատկացնելու վերաբերյալ։

ԵրԵՎանում Վուդրո Վիլսոնի հուշարձանի տեղադրումը կդառնա ոչ միայն Վարդգես Արծրունու երազանքի իրագործումը, մի մեկենասի, որի ջանքերով և միջոցներով այդ լիովին արժանի հուշարձանը ստեղծված է։ ԱՄՆ-ի 28-րդ նախագահին նվիրված հուշարձանը՝ Հայաստանի իր իսկ ձեռքով գծած քարտեզի խորապատկերին, կդառնա մեր հույսի նույնիսկ ոչ թե խորհրդանիշը, այլ կենդանի մարմնավորումը։ Հույս, որը մենք սովոր ենք անվանել երազանք պատմական արդարության մասին։ Իսկ ամեն հույս ունի իր մետաֆիզիկան. չէ՞ որ ասում են՝ եթե ուզում ես, որ ցանկությունդ կատարվի, պետք է բարձրաձայն ու համառորեն կրկնես այն։ Իսկ հուշարձանը դա նույնիսկ մանտրա չէ, դա կենդանի հիշեցում է։ Հումանիզմի և վեհասրտության մասին։ Հեռանկարի, ոգու ամրության և գալիք արարումների մասին։

Որպեսզի ցանկությունը կատարվի, այն պետք է կրկնել բարձրաձայն ու համառորեն։ Դե ուրեմն, եկեք ողջ հայոց աշխարհով գոչենք. Վուդրո Վիլսոնի հուշարձանը Երևանում պե՛տք է լինի։ Պետք է լինենք մենք, մեր հավատն ու հույսը, մեր համառությունը Ավետյաց երկրի մասին երազանքն իրագործելու ճանապարհին։

Основная тема:
Теги:

    ПОСЛЕДНИЕ ОТ АВТОРА

    • «НАДО ЧТО-ТО ПРИДУМАТЬ, ИНАЧЕ МЫ ПОТОНЕМ!»
      2020-05-27 10:35
      1114

      Камерный театр – это театр, который любят. Камерный театр – это театр, который играл очень много и исключительно при аншлагах.  Любовь, наверное, осталась. Работа и аншлаги кончились. Директор ереванского Государственного Камерного театра Лусине ЕРНДЖАКЯН уверена, что выжить в создавшемся кризисе маленьким театрам гораздо сложнее, чем большим.

    • ГЛАВНЕЙ ВСЕГО ПОГОДА В ДОМЕ!
      2020-05-26 09:57
      1890

      С заместителем министра по вопросам культуры  Ара ХЗМАЛЯНОМ мы встретились на одном узкоформатном – в рамках карантинного этикета – театральном совещании. О полноценном интервью речь не шла – замминистра был сильно ограничен во времени, да и присутствие театральных деятелей с их апартами сыграло свою роль. В итоге получился комментарий – с текстом, контекстом и подтекстом.

    • О 8% ЗАМОЛВИТЕ СЛОВО
      2020-05-20 16:20
      3589

      Сегмент нового джентльменского набора карантинных послаблений, касающихся культуры, формулируется просто. Собираться не больше пяти человек и желательно – на свежем воздухе, соблюдать дистанцию. Вот, пожалуй и все. А то, что в закрытые рестораны и кафе ходить можно, а в культурные учреждения нельзя – так это традиционно и символично.

    • «АРТАВАЗД» ИЛИ МАСКА ДЛЯ ФЛЕЙТИСТА?
      2020-05-15 10:41
      2422

      Совместным решением Союза театральных деятелей Армении и столичной мэрии, еще в прошлом году взявшей на себя миссию генерального спонсора главной театральной премии страны,  торжественная церемония вручения «АРТАВАЗДОВ» пройдет в свой традиционный срок, Международный день театра. А это значит – 27 марта. Теперь остается держать кулаки за то, чтобы это оказалось 27 марта 2021 года.






    ПОСЛЕДНЕЕ ПО ТЕМЕ

    • ՄՈՌԱՑՎԱԾ ՀՈԲԵԼՅԱՆ
      2020-05-25 11:44
      360

      «Կոմունիստ» թերթը մայիսին կդառնար 100 տարեկան Թերթի ստեղծման 50-ամյակի առիթով ՍՍՀՄ Գերագույն Սովետի Նախագահության 1970թ. մայիսի 15-ի հրամանագրում ասված է. «Ադրբեջանական ՍՍՀ աշխատավորների կոմունիստական դաստիարակության գործում, տնտեսական ու կուլտուրական շինարարության խնդիրների կատարմանը նրանց մոբիլիզացնելու ուղղությամբ կատարած բեղմնավոր աշխատանքի համար «Կոմունիստ» (հայերեն) թերթը պարգևատրվում է ԱՇԽԱՏԱՆՔԱՅԻՆ ԿԱՐՄԻՐ ԴՐՈՇԻ շքանշանով»:

    • «ՀԱՂԹԱՆԱԿԻ ԱՊՐԻԼ»՝ ՃՇՄԱՐՏՈՒԹՅԱՆ ՊԱՀ
      2020-04-09 11:55
      1389

      «Գնացեք այ այն բլինդաժը. այնտեղ մի 18 տարեկան տղա կա։ Իսկ հետն էլ՝ իր հայրն ու իր պապը։ Ուրիշ ո՞րտեղ նման բան կտեսնեք։ Ուրիշ ո՞րտեղ կա այսպիսի ժողովուրդ»,-ասում է Արցախյան պատերազմի վետերանը, և աչքերը փայլատակում են, կուրծքը լցվում հպարտությամբ… Ապրիլի 2-ին «5-րդ ալիքով» տեղի ունեցավ հեռուստաընկերության տնօրեն, լրագրող և հրապարակախոս Հարություն Հարությունյանի «ՀԱՂԹԱՆԱԿԻ ԱՊՐԻԼ» փաստագրական ֆիլմի պրեմիերան։

    • ՔԱՌՕՐՅԱ ՊԱՏԵՐԱԶՄԻ ՉՈՐՐՈՐԴ ՏԱՐԵԴԱՐՁԸ. Ո՞Վ Է ԱՅՍՕՐ ԱՌԱՋՆԱԳԾՈՒՄ
      2020-04-04 17:40
      238

      «Մենք կասեցրել ենք լայնամասշտաբ գործողությունները» Ասում են, որ Նիկոլն Արցախի Հանրապետության նախագահական և խորհրդարանական ընտրությունները համապատասխանեցրել է Գյումրիից Երևան իր քայլերթ-մարաթոնի մեկնարկի օրվա երկրորդ տարելիցին։ 2018թ. մարտի 31-ին նա և այն ժամանակ դեռ սակավաթիվ իր զինակիցները դուրս եկան Գյումրիից և շարժվեցին դեպի Երևան։ Ապրիլի 13-ին նրանք հասան մայրաքաղաք և հանրահավաք կազմակերպեցին։ Մինչ Նիկոլը Երևանի ճանապարհին էր, տեղի ունեցավ չորրորդ նախագահ Արմեն Սարգսյանի երդմնակալությունը (ապրիլի 9-ին), իսկ 2018թ. ապրիլի 11-ին ՀՀԿ-ն հրապարակեց վարչապետի պաշտոնում իր թեկնածուի անունը։

    • ՇՆՈՐՀԱՎՈՐ ՁԵՐ ՏՈՆԸ, ԲԱՐԵԿԱՄՆԵՐ
      2019-09-21 10:00
      2093

      Տարեց մարդիկ հիշում են 70, 80-ական թվականների նախատոնական օրերի անհոգ մթնոլորտը, երբ հաստատություններում աշխատանքն ավարտվում էր սահմանվածից երկու ժամ առաջ, իսկ մինչ այդ ընդմիջմանը անպայման զրնգում էին գավաթները և գործընկերները միմյանց պատմում էին իրենց տոնական ծրագրերի մասին։ Այսօր մենք ապրում ենք բոլորովին այլ՝ «սիրո և համերաշխության» հռչակված մթնոլորտում, որն իր դրոշմն է թողնում ինչպես առօրյայի, այնպես էլ տոների վրա։ Սակայն այդ մասին՝ քիչ ավելի ուշ։ Եկեք սկզբում հիշենք, որ սեպտեմբերի 21-ը Հայաստանի Անկախության օրն է։